0169-8629 5223-01750 | Karol Szymkowiak

W połowie 2023 roku eksperci z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej odnotowali na Jeziorze Powidzkim nowy rekord widzialności, wynoszący 10,38 metra przezroczystości wody pionowo w dół. Największe jezioro w Wielkopolsce zostało tym samym ogłoszone najczystszym w Polsce. Akwen objęty jest strefą ciszy, ma dobrze rozwiniętą florę i faunę, a od dziesięcioleci stanowi popularne miejsce rekreacji i wypoczynku. Wielu ludziom z okolicy, jak i mnie, Jezioro Powidzkie kojarzy się przede wszystkim z beztroskim dzieciństwem, nauką pływania, pierwszymi wyjazdami pod namiot, żeglowaniem, relaksem, bezpieczną przystanią.

W bezpośrednim sąsiedztwie jeziora rozgrywa się równoległa rzeczywistość. Zaledwie kilka kilometrów od niego w 1953 roku, w czasach zimnej wojny, Sowieci rozpoczęli budowę bazy lotnictwa wojskowego i do dziś jest to największe polskie lotnisko wojskowe. Kilka lat temu Pentagon ujawnił ściśle tajne opracowanie pt. Studium wymagań broni nuklearnej strategicznego dowództwa lotniczego na rok 1959. Pośród około 2300 celów w krajach bloku wschodniego i Chinach, jakie amerykańskie lotnictwo strategiczne miało zbombardować przy użyciu bomb nuklearnych w razie wybuchu III wojny światowej, znajduje się też lotnisko w Powidzu. Numer tego celu to 0169-8629 5223-01750.

Obecnie mieści się tu 33. Powidzka Baza Lotnictwa Transportowego, która jest miejscem stacjonowania m.in. dużych transportowych samolotów C-130 Hercules. W Powidzu stacjonuje też co najmniej tysiąc żołnierzy amerykańskich. W 2023 roku na terenie przyległym do bazy został otwarty nowy kompleks logistyczno-sprzętowy LTESM-C, którego celem jest długoterminowe magazynowanie i naprawa sprzętu US Army. W budowie znajdują się także: składy środków bojowych MSA, magazyny mobilnego systemu bazy lotniczej DABS i skład paliwa BFS.

Pod budowę obiektów militarnych wycięto już co najmniej 100 hektarów lasów, z których część leżała na terenie obszaru Natura 2000 i Powidzkiego Parku Krajobrazowego.
W miejscach, gdzie jeszcze kilka lat temu były jedynie polne drogi, powstały szerokie szosy i ronda zdolne pomieścić ciężki sprzęt. W okolicach bazy istnieją miejsca dla żołnierzy, które nierzadko w karykaturalny sposób odwołują się do amerykańskiej symboliki. Jednocześnie wzdłuż brzegów jeziora powstaje coraz gęstsza zabudowa domków i innych obiektów wypoczynkowych. Tymczasem w ostatnich latach w jeziorze ubywa wody, za co w głównej mierze odpowiedzialna jest działalność pobliskiej kopalni odkrywkowej, ale także globalne ocieplenie, którego skutkami są: mała roczna suma opadów i ogólny wzrost temperatur.

W rezultacie wspomnianych inwestycji wojskowych ośrodek w Powidzu staje się dużym kompleksem lotniczo-logistyczno-sprzętowym i jedną z ważniejszych europejskich baz NATO, która z pewnością jest na liście celów strategicznych, choć rzecz jasna innych mocarstw niż dawniej. Lotnisku, bazie, lasom, okolicznym wioskom i jezioru nadano nowy numer.

ENG

In mid-2023, experts from the Institute of Meteorology and Water Management recorded a new visibility record on Powidzkie Lake, 10.38 meters of water transparency vertically down. The largest lake in Greater Poland has thus been named the cleanest in the country. The basin is under a silence zone. It has a well-developed flora and fauna and has long remained a popular leisure and recreation spot.

A parallel reality unfolds in the lake's immediate vicinity. Only a few kilometers away, in 1953 and during the Cold War, the Soviets commenced constructing a military airbase, and to this day, it remains Poland's most immense military airfield. A few years ago, the Pentagon revealed a top-secret Strategic Air Command Nuclear Weapons Requirements Study for 1959. Among the approximately 2,300 targets within the Eastern Bloc countries and China that the U.S. Strategic Air Command aimed to bomb with nuclear weapons should World War III break out also stands the Powidz airport. The target number was 0169-8629 5223-01750.

It currently houses the 33rd Airlift Base, accommodating, among others, large C-130 Hercules transport aircraft. Powidz is also home to at least a thousand U.S. troops. In 2023, a new LTESM-C logistics and equipment complex opened on the land adjacent to the base for long-term storage and repair of U.S. Army equipment. So far, around 100 hectares of forest have disappeared for the base expansion, some of which lie within the Natura 2000 area and the Powidz Landscape Park. Wide roads and roundabouts capable of accommodating heavy equipment emerged in places that a few years ago only saw field tracks. Near the base, service points addressed to American soldiers open continuously. The MSA combat assets depot, DABS mobile airbase system storage facilities, and a BFS fuel depot are also under construction.

Such investments have resulted in the Powidz facility becoming a vast aviation, logistics, and equipment complex and a leading European NATO base, certainly listed as a strategic target, yet obviously of a different superpower than before. The airport, the base, the forests, the surrounding villages, and the lake received a new number.

SZCZEGÓŁY TECHNICZNE:

Strony / Pages: 84 

Format: 245 x 200 mm

Miękka okładka / Soft cover

Tekst / Text: polski, angielski / polish, english

Nakład / Print run: 300 egzemplarzy / copies

Fotografie, tekst i edycja zdjęć / Photographs, text and photo editing: Karol Szymkowiak

Projekt książki / Book design: Krzysiek Orłowski (Zinteka) and Karol Szymkowiak

Tłumaczenie / Translation: Konrad Baranowski

Redakcja  / Proofreading: Adrian Wykrota

Wydawca / Publisher: FUNDACJA PIX.HOUSE

ISBN  978-83-968764-6-1